Japońskie liczniki to przyrostki dodawane po liczbie, które pokazują, co liczymy. Osoby łączą się z 人, płaskie przedmioty z 枚, małe obiekty z 個, a licznik ogólny つ pomaga przy wielu rzeczach. Dni mają osobny zestaw form od 1 do 10, dlatego liczenie po japońsku wymaga zapamiętania kilku nieregularnych odczytów.
Czym są japońskie liczniki i dlaczego trzeba ich używać
Japońskie liczniki, po japońsku 助数詞 (josūshi), są zależnymi, nieodmiennymi wyrazami używanymi razem z liczebnikiem. Ich wybór zależy między innymi od rodzaju, kształtu lub rozmiaru liczonej rzeczy. Dlatego sama liczba nie zawsze wystarcza: trzeba wskazać, czy chodzi o osobę, kartkę, koszulkę, mały przedmiot czy dzień.
Najważniejsze dla codziennej komunikacji są 4 kategorie. 人 (にん, nin) służy do osób, 枚 (まい, mai) do cienkich i płaskich przedmiotów, 個 (こ, ko) do małych, często zaokrąglonych obiektów, a つ jest licznikiem ogólnym. Można więc liczyć osoby, papier i koszulki, a także drobne przedmioty, używając różnych przyrostków.
Więcej na ten temat: Festiwal Śniegu w Sapporo
W praktyce licznik stoi po liczbie, na przykład 三人 oznacza 3 osoby, a 三枚 — 3 płaskie przedmioty. Zapis kanji warto od początku łączyć z wymową. Ułatwia to naukę zarówno samego liczenia po japońsku, jak i pisma japońskiego, gdy podczas podróży trzeba odczytać menu, bilet lub informację.
Jak liczyć osoby po japońsku
Do osób standardowo używa się 人; ogólny licznik つ nie zawsze można nim zastąpić, zwłaszcza w precyzyjnym lub oficjalnym kontekście. Dwie pierwsze formy są wyjątkowe: 1 osoba to 一人 (ひとり, hitori), a 2 osoby to 二人 (ふたり, futari). Od 3 osób pojawia się odczyt にん: 三人 (さんにん, sannin) oznacza 3 osoby, a 四人 (よにん, yonin) — 4 osoby.
W zakresie od 5 do 10 stosuje się kolejno: 五人 (ごにん, gonin), 六人 (ろくにん, rokunin), 七人 (しちにん, shichinin), 八人 (はちにん, hachinin), 九人 (きゅうにん, kyūnin) oraz 十人 (じゅうにん, jūnin). Warto zwrócić uwagę, że przy 7 osobach w tej tabeli występuje odczyt しちにん, nie ogólny liczebnik „siedem”.
三人 (さんにん, sannin) oznacza 3 osoby. Do osób standardowo używa się 人; ogólny licznik つ nie zawsze można nim zastąpić, zwłaszcza w precyzyjnym lub oficjalnym kontekście.
Płaskie przedmioty: licznik 枚
枚 (まい) służy do liczenia cienkich i płaskich przedmiotów. Pasuje między innymi do papieru, kartek i koszulek. Ten licznik ma regularne odczyty od 1 do 10, więc po opanowaniu wzorca nie trzeba uczyć się osobnych wyjątków fonetycznych.
Formy od 1 do 10 brzmią: 一枚 (いちまい, ichimai), 二枚 (にまい, nimai), 三枚 (さんまい, sanmai), 四枚 (よんまい, yonmai), 五枚 (ごまい, gomai), 六枚 (ろくまい, rokumai), 七枚 (ななまい, nanamai), 八枚 (はちまい, hachimai), 九枚 (きゅうまい, kyūmai) i 十枚 (じゅうまい, jūmai).
Przykładowo „2 bilety” to 二枚 (にまい), jeśli w danym kontekście traktujesz je jako płaskie przedmioty. „Jedna koszulka” może być 一枚 (いちまい), ponieważ ubrania tego typu również należą do kategorii płaskich. Regularny schemat 枚 odróżnia ten licznik od 人, 個 i 日.
Małe przedmioty: 個 i つ
個 (こ) jest używane przy małych, często okrągłych przedmiotach. Wymowa od 1 do 10 wygląda następująco: 一個 (いっこ, ikko), 二個 (にこ, niko), 三個 (さんこ, sanko), 四個 (よんこ, yonko), 五個 (ごこ, goko), 六個 (ろっこ, rokko), 七個 (ななこ, nanako), 八個 (はっこ, hakko), 九個 (きゅうこ, kyūko) i 十個 (じゅっこ, jukko).
Drugi wariant to つ, czyli licznik ogólny obejmujący rodzime formy liczb od 1 do 10: ひとつ (hitotsu), ふたつ (futatsu), みっつ (mittsu), よっつ (yottsu), いつつ (itsutsu), むっつ (muttsu), ななつ (nanatsu), やっつ (yattsu), ここのつ (kokonotsu) oraz とお (tō).
個 wybierz, gdy kategoria ma być dokładniejsza, na przykład przy małym lub zaokrąglonym obiekcie. つ może zastąpić bardziej szczegółowy licznik, kiedy precyzyjny typ rzeczy nie jest potrzebny. Nie jest jednak uniwersalnym zamiennikiem w każdej sytuacji: oficjalne formularze, rezerwacje i bilety mogą wymagać konkretnego licznika.
| Liczba | Osoby 人 | Płaskie przedmioty 枚 | Małe lub ogólne przedmioty 個 / つ | Dni 日 |
|---|---|---|---|---|
| 1 | ひとり (hitori) | いちまい (ichimai) | いっこ (ikko) / ひとつ (hitotsu) | いちにち (ichinichi) |
| 2 | ふたり (futari) | にまい (nimai) | にこ (niko) / ふたつ (futatsu) | ふつか (futsuka) |
| 3 | さんにん (sannin) | さんまい (sanmai) | さんこ (sanko) / みっつ (mittsu) | みっか (mikka) |
| 4 | よにん (yonin) | よんまい (yonmai) | よんこ (yonko) / よっつ (yottsu) | よっか (yokka) |
| 5 | ごにん (gonin) | ごまい (gomai) | ごこ (goko) / いつつ (itsutsu) | いつか (itsuka) |
| 6 | ろくにん (rokunin) | ろくまい (rokumai) | ろっこ (rokko) / むっつ (muttsu) | むいか (muika) |
| 7 | しちにん (shichinin) | ななまい (nanamai) | ななこ (nanako) / ななつ (nanatsu) | なのか (nanoka) |
| 8 | はちにん (hachinin) | はちまい (hachimai) | はっこ (hakko) / やっつ (yattsu) | ようか (yōka) |
| 9 | きゅうにん (kyūnin) | きゅうまい (kyūmai) | きゅうこ (kyūko) / ここのつ (kokonotsu) | ここのか (kokonoka) |
| 10 | じゅうにん (jūnin) | じゅうまい (jūmai) | じゅっこ (jukko) / とお (tō) | とおか (tōka) |
Transliteracja jest pomocnicza; w praktyce zapisuje się zwykle cyfrę lub kanji wraz z licznikiem. W kolumnie 個 / つ podano dwa warianty: 個 dla małych, często zaokrąglonych przedmiotów oraz つ jako licznik ogólny do 10. 日 oznacza tu liczbę dni, nie wyłącznie dzień miesiąca.
Jak policzyć dni po japońsku
Dni mają własny zestaw tradycyjnych odczytów od 1 do 10. Jeden dzień to 一日 (いちにち, ichinichi), 2 dni to 二日 (ふつか, futsuka), 3 dni — 三日 (みっか, mikka), 4 dni — 四日 (よっか, yokka), a 5 dni — 五日 (いつか, itsuka).
Dalsze formy to 六日 (むいか, muika), 七日 (なのか, nanoka), 八日 (ようか, yōka), 九日 (ここのか, kokonoka) oraz 十日 (とおか, tōka). Ten ciąg najlepiej potraktować jako osobne słownictwo, a nie próbować tworzyć go mechanicznie z liczby i 日.
Uwaga na różnicę między 一日 (いちにち) a ついたち. Pierwsze wyrażenie oznacza 1 dzień trwania, natomiast ついたち to pierwszy dzień miesiąca. W rozmowie o długości pobytu właściwy będzie odczyt związany z liczbą dni, nie nazwa daty w kalendarzu.
Najważniejsze wyjątki fonetyczne
W licznikach często zmienia się brzmienie liczb 1, 3, 6, 8 i 10. Widać to szczególnie przy 個: 一個 to いっこ, 六個 to ろっこ, 八個 to はっこ, a 十個 to じゅっこ.
Nie wszystkie liczniki reagują tak samo. 枚 pozostaje regularne od 1 do 10, natomiast 人 ma dwa całkowicie wyjątkowe początki: ひとり i ふたり. Przy dniach trzeba zapamiętać cały tradycyjny zestaw, w którym 3 dni to みっか, 8 dni to ようか, a 10 dni to とおか.
Najskuteczniejsza metoda to nauka pełnych form od 1 do 10 w obrębie każdej kategorii. Najpierw przećwicz 人, potem 枚, 個 lub つ i na końcu 日. Taki podział ogranicza pomyłki między podobnymi liczebnikami i pozwala szybciej reagować w sklepie, restauracji, hotelu lub podczas kupowania biletu.
To materiał językowy do codziennej komunikacji; przy oficjalnych formularzach, rezerwacjach i biletach należy sprawdzić zapis oraz wymowę konkretnego licznika w kontekście, ponieważ nie każdy licznik można dowolnie zastąpić ogólnym つ.
Powiązany temat: alfabet koreański.
Zobacz też: koreańskie zwroty grzecznościowe.
Najczęstsze pytania
Jak liczy się osoby po japońsku?
Używa się licznika 人. Wyjątkiem są 1 osoba: ひとり (hitori) i 2 osoby: ふたり (futari). Od 3 osób stosuje się にん, np. さんにん (sannin) — 3 osoby.
Dlaczego japoński ma różne liczniki?
Licznik wskazuje kategorię liczonej rzeczy, często jej kształt, formę lub rodzaj. Dlatego osoby liczy się przez 人, płaskie przedmioty przez 枚, a małe przedmioty przez 個 lub ogólne つ.
Jak policzyć dni po japońsku?
Dla 1–10 dni najlepiej zapamiętać osobny ciąg: いちにち, ふつか, みっか, よっか, いつか, むいか, なのか, ようか, ここのか, とおか. Uwaga: ついたち oznacza pierwszy dzień miesiąca, a nie jeden dzień trwania.
Źródła
- Japanese Grammar Guide — Tae Kim / Guide to Japanese, brak daty publikacji w dokumencie, PDF, rozdz. 4.16, s. 189–191
- Intensive Japanese I, Grammar Lesson 6 — Universität Duisburg-Essen, brak daty publikacji w dokumencie, PDF, s. 13–15
- The Japanese Counters Guide: Beginners Start Here — Tofugu, 2018, artykuł internetowy
Czy ten poradnik był pomocny? Oceń go:
Ten artykuł nie ma jeszcze ocen.
